Οδοντιατρείο κλινικών εφαρμογών Laser

Laser και Οδοντιατρική- αλήθειες και μύθοι

-Ιστοσελίδα Υγείας MEDVOI 365 (www.medvoi365.gr), 23/04/09

 

“Laser στην Οδοντιατρική: Οι αλήθειες και οι μύθοι για το τι μπορούν να κάνουν σήμερα τα Laser στο στόμα του ασθενή”.

Στην κοινωνία του εικοστού πρώτου αιώνα, η μετάδοση των πληροφοριών γίνεται με ταχύτατο ρυθμό. Καθημερινά βομβαρδιζόμαστε κυριολεκτικά από πληροφορίες γύρω από τις νέες ανακαλύψεις και τις εξελίξεις στον τομέα της επιστήμης και της τεχνολογίας. Αυτός ο συνεχής καταιγισμός από πληροφορίες, φυσιολογικά δημιουργεί και αρκετές απορίες. Συνήθως η πληροφορία περιορίζεται σε μια γενικόλογη ενημέρωση, αφήνοντας πολλές υποσχέσεις, αλλά και πολλά κενά ταυτόχρονα. Εύλογα λοιπόν ο παραλήπτης της πληροφορίας διερωτάται: “Μπορεί να γίνει στα αλήθεια αυτό; Μπορεί να γίνει από τώρα ή μετά από 20 ή 30 χρόνια; Μπορεί να γίνει και σε εμένα; Έχει κινδύνους και ποιούς;” και διάφορα άλλα. Στις επόμενες γραμμές, θα προσπαθήσω να ξεκαθαρίσω το μυστήριο γύρω από το τι πραγματικά μπορούν να κάνουν σήμερα τα οδοντιατρικά Laser και πώς μπορούν να το κάνουν. Θα παραθέσω τις πιο συχνές ερωτήσεις των ασθενών μου, και τις ξεκάθαρες απαντήσεις που υπάρχουν σήμερα.

-Ακούω συχνά τη λέξη Laser και δεν καταλαβαίνω πολλά. Τι είναι Laser;

Η λέξη L.A.S.E.R. είναι φτιαγμένη από τα αρχικά των αγγλικών λέξεων Light Amplification by Stimulated Emission of Radiation, δηλαδή, Ενίσχυση Φωτός με Εξαναγκασμένη Εκπομπή Ακτινοβολίας. Αυτό με απλά λόγια σημαίνει ενισχυμένο μονοχρωματικό φώς, με συγκεκριμένο μήκος κύματος, άρα και συγκεκριμένες ιδιότητες, και μάλιστα όλα τα Lasers ανήκουν στο φάσμα της ορατής και κυρίως της υπέρυθρης περιοχής, και όχι στην βλαβερή υπεριώδη ακτινοβολία. Δηλαδή το Laser είναι απλά ένα φως. Όταν μάλιστα αυτό το φώς χρησιμοποιείται από εξειδικευμένο προσωπικό που γνωρίζει πώς να χρησιμοποιήσει τις ιδιότητες του συγκεκριμένου μήκους κύματος, μπορεί κανείς να κάνει κυριολεκτικά θαύματα με αυτό.

-Μπορούν τα Laser να εφαρμοστούν μέσα στο στόμα;

Φυσικά και μπορούν! Εδώ και αρκετά χρόνια υπάρχουν πολλά Laser, τόσο για σκληρούς, όσο και για μαλακούς ιστούς, τα οποία μπορούν να χρησιμοποιηθούν σε πάρα πολλές εφαρμογές μέσα στο στόμα.

-Είναι επικίνδυνα τα Laser; Έχουν παρενέργειες;

Όχι. Τα Laser είναι απολύτως ασφαλή, γιατί όπως είπαμε το κάθε Laser είναι απλά ένα φως. Το μόνο μέτρο προφύλαξης που παίρνουμε μέσα στο οδοντιατρείο είναι να φοράμε ειδικά προστατευτικά γυαλιά, γιατί επειδή αυτό το φώς είναι όπως είπαμε και ενισχυμένο, η άμεση έκθεση των ματιών μας από πολύ κοντινή απόσταση σε αυτό το φώς, θα μπορούσε να τους προκαλέσει κάποια προσωρινή ή μόνιμη βλάβη. Φανταστείτε το εξής: θα μπορούσε κάποιος από εμάς να κοιτάζει τον ήλιο συνεχόμενα για μερικά λεπτά χωρίς να φοράει τα απορροφητικά γυαλιά ηλίου του; Στην περίπτωση των Laser είναι ακόμα πιο ασφαλές. Το φώς δεν στρέφεται ποτέ προς τα μάτια (αφού η εργασία γίνεται μέσα στο στόμα). Παρ’ όλα αυτά, σαν πολιτισμένοι Ευρωπαίοι πολίτες του 21ου αιώνα, καλού-κακού φοράμε και τα προστατευτικά γυαλιά μας! Και επειδή ανέφερα σαν παράδειγμα τον ήλιο που βρίσκεται σε τεράστια απόσταση από εμάς, θα ήθελα να τονίσω ότι τα περισσότερα οδοντιατρικά Laser είναι εντελώς ακίνδυνα για τα μάτια μας σε απόσταση μεγαλύτερη από 60-80 εκατοστά, ακόμα και χωρίς γυαλιά.

-Μπορώ να κάνω σφράγισμα με Laser αντί για τροχό;

Φυσικά! Τα Laser σκληρών ιστών, όπως το Er: YAG laser (μήκος κύματος 2940nm) και το Er,Cr: YSGG laser (μήκος κύματος 2780nm) , μπορούν εξαιρετικά να αφαιρέσουν την αδαμαντίνη (σμάλτο), την οδοντίνη, την τερηδόνα, και τις παλιές ρητίνες (άσπρα σφραγίσματα) που χρειάζονται αντικατάσταση. Και αυτό συμβαίνει γιατί αυτά τα δύο μήκη κύματος, έχουν υψηλό δείκτη απορρόφησης από τον υδροξυαπατίτη (κύριο συστατικό του δοντιού, ακόμα και του χαλασμένου), και το νερό (όλα όσα ανέφερα παραπάνω περιέχουν και νερό). Αποτέλεσμα αυτής της απορρόφησης είναι να γίνονται μικροσκοπικές “εκρήξεις” στην επιφάνεια του δοντιού (που ο ασθενής αντιλαμβάνεται σαν έναν ήχο του τύπου “τακ-τακ-τακ”), απομακρύνοντας έτσι τον σκληρό ιστό. Και παρόλο που αυτή η δράση είναι εντελώς επιφανειακή (και γι’ αυτό και δεν πονάνε), τα σύγχρονα Laser είναι εξαιρετικά κοπτικά εργαλεία με ταχύτητα εφάμιλλη ή και μεγαλύτερη από τον τροχό.

-Θα πονάω όταν καθαρίζουμε το δόντι μου με το Laser; Φοβάμαι τον τροχό, αλλά φοβάμαι εξίσου και τις ενέσεις.

Όχι, με το Laser, λέξεις όπως “πόνος” και “αναισθησία”, βγαίνουν τελείως από το λεξιλόγιο μας. Επειδή όπως είπαμε η δράση των Laser σκληρών ιστών είναι επιφανειακή, και επειδή η διάρκεια του κάθε παλμού είναι πάρα πολύ μικρή (μερικά εκατομμυριοστά του δευτερολέπτου), η αύξηση της θερμοκρασίας στην επιφάνεια είναι τόσο αστραπιαία, που ο χρόνος ανάμεσα στους παλμούς είναι υπεραρκετός ώστε να προλάβει να ξανακρυώσει πριν τον επόμενο παλμό. Έτσι το θερμικό ερέθισμα δεν φτάνει στον πολφό (το νεύρο του δοντιού) και ο ασθενής δεν πονάει, ακόμα κι όταν βρίσκεται σε απόσταση αναπνοής από το νεύρο. Φυσικά αυτό προϋποθέτει να γνωρίζει ο οδοντίατρος να χρησιμοποιεί τις σωστές παραμέτρους ανάλογα με το βάθος που δουλεύει. Σε μερικές περιπτώσεις ο ασθενής μπορεί να αισθάνεται τους παλμούς, αλλά με την έννοια της αφής και κυρίως της ακοής, και όχι του πόνου. Είναι σαν κάποιος να μας χτυπάει την πόρτα, αλλά δεν την ανοίγει ποτέ για να μπει μέσα. Και πάλι ο εξειδικευμένος και έμπειρος οδοντίατρος μπορεί να μας κάνει να μην αισθανόμαστε ούτε αυτό, αλλάζοντας τις παραμέτρους του Laser. Και δεν πρέπει επίσης να ξεχνάμε ότι με το Laser δεν χρειάζεται καν να ακουμπάμε το δόντι. Η χειρολαβή μας βρίσκεται σε απόσταση από 15 μέχρι 8 χιλιοστά, ή σπάνια μέχρι 1 χιλιοστό από το δόντι και αυτό που “ακουμπάει” το δόντι είναι μόνο το φως του Laser.

-Θα χαλάσουμε περισσότερο γερό δόντι κάνοντας το σφράγισμα με το Laser;

Το αντίθετο! Σε αντίθεση με τον τροχό που για να κάνουμε ένα σφράγισμα πρέπει να τροχίσουμε αρκετό δόντι ώστε να δώσουμε το λεγόμενο σχήμα συγκράτησης και βάθος ώστε να μην σπάει το σφράγισμα (δηλαδή να τροχίσουμε και γερό δόντι αν χρειαστεί), όταν παρασκευάζουμε το δόντι με το Laser, αφαιρούμε μόνο την τερηδόνα (δηλαδή μόνο το χαλασμένο τμήμα) και σφραγίζουμε το δόντι. Αυτό είναι εφικτό χάρη στην εξαιρετική αδροποιητική ικανότητα του Laser, που σε συνδυασμό με τα σύγχρονα υλικά, μπορεί να μας δώσει ένα τέλειας αντοχής και αισθητικής σφράγισμα.

-Μπορούμε να αφαιρέσουμε τα παλιά μαύρα μου σφραγίσματα με το Laser;

Όχι. Το Laser είναι όπως είπαμε φώς και τα μαύρα σφραγίσματα είναι μεταλλικά . Όταν το φως πέφτει επάνω στην επιφάνεια του σφραγίσματος, το μέταλλο λειτουργεί σαν καθρέφτης και η φωτεινή ενέργεια αντανακλάται. Αφού λοιπόν η ενέργεια δεν απορροφάται από το μαύρο σφράγισμα, δεν έχει κανένα αποτέλεσμα σε αυτό. Θα μπορούσε βέβαια κάποιος να αφαιρέσει με το Laser ένα μέρος του δοντιού γύρω από το σφράγισμα και στη συνέχεια να βγάλει ολόκληρο το σφράγισμα με μια λαβίδα, αυτό όμως θα ήταν κακό για το δόντι γιατί έτσι θα αφαιρούσε και αρκετό υγιές τμήμα του δοντιού. Αυτό που συνήθως κάνουμε σε αυτές τις περιπτώσεις είναι να αφαιρούμε προσεκτικά το παλιό σφράγισμα με τον τροχό, χωρίς να χρειάζεται αναισθησία (γιατί το σφράγισμα δεν έχει νεύρο) και στη συνέχεια καθαρίζουμε το χαλασμένο δόντι με το Laser. Έτσι ούτε βλάπτουμε το δόντι, ούτε ο ασθενής πονάει. Φυσικά αυτός ο περιορισμός δεν ισχύει για τα παλιά άσπρα σφραγίσματα, τα οποία αφού φυσικά δεν είναι μεταλλικά, μπορούμε να τα αφαιρέσουμε πανεύκολα με το Laser.

-Το μπλε φως που μου έβαζε ο οδοντίατρος μου για τα άσπρα σφραγίσματα, είναι Laser;

Φυσικά και όχι! Ότι είναι φως, δεν είναι υποχρεωτικά και Laser. Πρόκειται για συσκευές φωτοπολυμερισμού, που λειτουργούν με απλή λυχνία αλογόνου οι πιο παλιές, ή με led οι πιο καινούργιες. Το μόνο που μπορούμε να κάνουμε με αυτές είναι να πήζουμε τα σφραγίσματα, ή να τις χρησιμοποιούμε στη λεύκανση των δοντιών για να ενεργοποιούμε τον λευκαντικό παράγοντα. Και το σημαντικότερο από όλα είναι ότι το φώς που εκπέμπουν ανήκει στην υπεριώδη ακτινοβολία, ενώ τα Laser όπως είπαμε και πιο πάνω ανήκουν στο ορατό και στο αόρατο υπέρυθρο φάσμα. Υπάρχουν βέβαια και κάποιοι τύποι Laser που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για το πήξιμο των σφραγισμάτων, όπως τα Laser διοξειδίου του άνθρακα (μήκος κύματος 9600nm-10600nm), αλλά φυσικά δεν βγάζουν μπλε φως, αφού αυτά τα μήκη κύματος δεν είναι ορατά από το ανθρώπινο μάτι.

-Μπορώ να κάνω λεύκανση με Laser; Είναι καλύτερη από τους άλλους τρόπους; Πονάει;

Ο πιο σύγχρονος, αποτελεσματικός και γρήγορος τρόπος λεύκανσης σήμερα είναι με τη χρήση Laser. Υπάρχουν πολλά είδη Laser και μήκη κύματος που μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε για τη λεύκανση των δοντιών. Τα πιο διαδεδομένα είναι τα Frequency doubled Nd: YAG laser (μήκος κύματος 532nm, με εντυπωσιακό πράσινο χρώμα), που έχει γίνει ευρύτερα γνωστό και σαν KTP, και το Nd: YAG laser (μήκος κύματος 1064 nm, αόρατο). Με τη χρήση των ειδικών λευκαντικών παραγόντων, η λεύκανση με το Laser γίνεται στο ιατρείο μέσα σε 20-40 λεπτά, με ασφάλεια, χωρίς πόνο, χωρίς μετέπειτα ευαισθησίες ή φθορά των δοντιών και με εντυπωσιακά και αρκετά μακροχρόνια αποτελέσματα. Αν μάλιστα συνδυαστεί στη συνέχεια και με λεύκανση στο σπίτι με νάρθηκες, τα αποτελέσματα είναι ακόμα πιο εντυπωσιακά και μακροχρόνια.

-Τα ούλα μου είναι πολύ φουσκωμένα και ματώνουν. Μπορούμε να κάνουμε κάτι γι’ αυτό με τα Laser;

Φυσικά! Υπάρχουν τύποι Laser, όπως τα διοδικά Laser (συνήθη μήκη κύματος 810 και 980 nm) και το Nd: YAG laser (μήκος κύματος 1064 nm), που έχουν μεγάλο δείκτη απορρόφησης στην αιμοσφαιρίνη (βασικό συστατικό του αίματος) και τη μελανίνη (συστατικό του δέρματος και φυσικά και των ούλων). Χάρη σε αυτή την ιδιότητα τους μπορούμε να τα χρησιμοποιήσουμε για να καθαρίσουμε τα ούλα από το φλεγμονώδη ιστό και να τα βοηθήσουμε να ξαναγίνουν πολύ γρήγορα υγιή και σφιχτά, και φυσικά χωρίς αιμορραγία. Και για μια ακόμη φορά αυτό γίνεται χωρίς την ανάγκη αναισθησίας γιατί ειδικά με το Nd: YAG laser είναι τελείως ανώδυνο.

-Μπορώ να κάνω θεραπεία περιοδοντίτιδας με Laser; Θα έχει τα ίδια αποτελέσματα με τη συμβατική ή τη χειρουργική θεραπεία;

Ναι! Με τα Laser σκληρών ιστών (αυτά που αναφέραμε παραπάνω και για τα σφραγίσματα), μπορούμε σήμερα να κάνουμε εξ ολοκλήρου τη θεραπεία της περιοδοντίτιδας, αποφεύγοντας έτσι τα χειρουργικά εργαλεία και τις ενέσεις. Η θεραπεία με το Laser είναι τόσο ανώδυνη όσο ένας απλός καθαρισμός. Υπάρχει μάλιστα ένας τύπος Er: YAG laser συνδυασμένου με ένα διαγνωστικό διοδικό laser (με μήκος κύματος 655nm), το οποίο εντοπίζει πού βρίσκεται η υποουλική τρυγία και τα μικρόβια, και δίνει την πληροφορία στον επεξεργαστή, ο οποίος με τη σειρά του δίνει την εντολή στο πρώτο Laser να αναλάβει δράση. Αυτό που κάνει το Er: YAG laser είναι αφενός να αφαιρέσει την υποουλική τρυγία και αφετέρου να σκοτώσει τα μικρόβια. Γιατί πρέπει να τονίσουμε ότι, όπου δρα οποιοσδήποτε τύπος Laser, προκαλεί πλήρη αποστείρωση. Αυτή η ιδιότητα, σε συνδυασμό με την αναπλαστική ώθηση που δίνουν επίσης όλα τα Laser στην περιοχή όπου δρουν, καθώς και γύρω από αυτήν (biostimulation), μας βοηθούν να κάνουμε τη θεραπεία της περιοδοντίτιδας, όχι απλά με τα ίδια, αλλά με καλύτερα και ταχύτερα αποτελέσματα από τις συμβατικές μεθόδους. Και αν πρόκειται για ακόμη πιο προχωρημένη μορφή περιοδοντίτιδας που χρειαζόμαστε ακόμη μεγαλύτερη ανάπλαση του οστού, ή θέλουμε να επιτύχουμε ακόμη ταχύτερα αποτελέσματα, μπορούμε να συνεχίσουμε τη θεραπεία και με το Nd: YAG ή το διοδικό laser. Και φυσικά τα ίδια ισχύουν και για τη χειρουργική περιοδοντική θεραπεία, καθώς και για τη θεραπεία της περιεμφυτευματίτιδας.

-Μπορώ να κάνω καθαρισμό με Laser;

Ναι, με τα Laser σκληρών ιστών. Παρόλα αυτά, συνήθως προτιμάμε να κάνουμε τον καθαρισμό με υπέρηχους. Και αυτό γιατί οι υπέρηχοι είναι ένα εξαιρετικά αποτελεσματικό και γρήγορο εργαλείο για την αφαίρεση της τρυγίας και των χρωστικών, και εξίσου ανώδυνο με τα Laser.

-Με πονάει ένα δόντι. Έχω πάει σε διάφορους οδοντίατρους και μου είπαν ότι δεν είναι χαλασμένο. Εγώ όμως συνεχίζω να πονάω, ειδικά όταν τρώω γλυκό ή όταν πάει επάνω του κρύο ή ζεστό. Μπορείτε να με βοηθήσετε;

Φυσικά. Μερικές φορές η τερηδόνα καταφέρνει να κρύβεται τόσο καλά, που ακόμα και ένας καλός οδοντίατρος δεν μπορεί να τη διαγνώσει. Όσο καλά όμως και αν κρυφτεί, δεν μπορεί να ξεφύγει από τα ειδικά διαγνωστικά Laser, όπως για παράδειγμα το Diagnodent. Βασισμένα στο φαινόμενο του ανοσοφθορισμού και τη διαφορετική χρωματική συμπεριφορά του γερού από το τερηδονισμένο δόντι , τα Laser αυτά στέλνουν το φώς τους μέσα στο δόντι και αναλύοντας τις πληροφορίες που επιστρέφουν, εντοπίζουν την κρυμμένη τερηδόνα και το βαθμό βαρύτητας της. Αν λοιπόν υπάρχει κρυμμένη τερηδόνα, θα τη βρει το Laser για εμάς.

-Μπορώ να κάνω απονεύρωση με Laser;

Όχι, δεν μπορούμε να κάνουμε την απονεύρωση μόνο με το Laser. Μπορούμε όμως να χρησιμοποιήσουμε ένα Nd: YAG laser, ή ένα διοδικό laser, αφού κάνουμε τη συνηθισμένη διαδικασία της απονεύρωσης, για να αποστειρώσουμε τον ριζικό σωλήνα του δοντιού και κυρίως τους παράπλευρους ριζικούς σωλήνες και τον χώρο γύρω από τη ρίζα (δύο περιοχές που τα αντισηπτικά που χρησιμοποιούμε δεν μπορούν να φτάσουν εύκολα και συνεπώς αφήνουν μικρόβια ζωντανά). Χρησιμοποιώντας το Laser και εξασφαλίζοντας την αποστείρωση, μπορούμε να τελειώσουμε την απονεύρωση πιο γρήγορα (ακόμα και την ίδια ημέρα) και με ασφαλή πρόγνωση και γρήγορα αποτελέσματα. Μπορούμε ακόμα να αποστειρώσουμε και το συρίγγιο, αν τυχόν υπάρχει.

-Βγάζω συχνά άφθες και επιχείλιο έρπητα. Μπορούμε να κάνουμε κάτι με κάποιο Laser;

Πάρα πολύ εύκολα! Αρκούν μερικά δευτερόλεπτα ή λεπτά και μερικοί παλμοί από ένα Laser, όπως το Er: YAG laser ή το Nd: YAG laser, χωρίς την ανάγκη αναισθησίας και χωρίς πόνο, και οι άφθες ή ο έρπητας αποτελούν παρελθόν. Ο πόνος που προϋπήρχε εξαφανίζεται αμέσως και σε 1-2 ημέρες δεν υπάρχει κανένα σημάδι στο στόμα και φυσικά χωρίς να αφήσουν καμία ουλή. Και το σημαντικότερο είναι ότι μετά από αυτή τη θεραπεία, θα αργήσουν πάρα πολύ να ξαναεμφανιστούν.

-Τα δόντια μου είναι πολύ ευαίσθητα στο κρύο και στο ζεστό. Μπορούμε να κάνουμε κάτι γι’ αυτό;

Και εδώ η απάντηση είναι ναι. Με τα Laser σκληρών ιστών μπορούμε να κάνουμε απευαισθητοποίηση του δοντιού. Αυτός είναι ο γρήγορος τρόπος. Επειδή όμως το δόντι είναι ήδη ευαίσθητο, με αυτόν τον τρόπο θα πρέπει να κάνουμε επίτηδες το δόντι να πονέσει βομβαρδίζοντας το με υψηλά επίπεδα ενέργειας με το Laser για 1-2 λεπτά (και ίσως να χρειαστούν και 1-2 επαναλήψεις) και έτσι θα εκπαιδεύσουμε το νεύρο να αντέχει ισχυρότερα ερεθίσματα και αυτόματα θα πάψει να είναι ευαίσθητο. Εγώ προσωπικά αυτόν τον τρόπο τον βρίσκω βάρβαρο. Τα Laser τα χρησιμοποιώ για να αποφεύγω τον πόνο ή να τον θεραπεύω, και όχι για να τον προκαλώ. Γι’ αυτό προτιμώ μια άλλη τεχνική, πάλι με τα Laser, το “Low Level Laser Therapy”. Σε αυτήν την τεχνική κάνουμε ακριβώς το αντίθετο. Ρίχνουμε με το Laser πάρα πολύ μικρά επίπεδα ενέργειας επάνω στο δόντι με τεχνική “defocused”, δηλαδή μη εστιασμένο. Ο ασθενής δεν αισθάνεται απολύτως τίποτα, η ενέργεια όμως διεισδύει μέσα στο δόντι και αντί να διεγείρει το νεύρο, το ηρεμεί. Απλώς με αυτή την τεχνική θα χρειαστεί λίγο περισσότερος χρόνος και συνήθως περισσότερες επαναλήψεις.

-Τα μπροστινά μου ούλα είναι στραβά και ασχημίζουν το χαμόγελο μου. Μπορούμε να κάνουμε κάτι με τα Laser;

Φυσικά. Μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε είτε ένα Laser σκληρών ιστών (τα Laser σκληρών ιστών είναι εξίσου αποτελεσματικά και στους μαλακούς ιστούς), ή ένα Laser μαλακών ιστών. Η ουλεκτομή και η ουλοπλαστική γίνονται πολύ εύκολα, αναίμακτα, χωρίς ανάγκη αναισθησίας (αρκεί λίγο αναισθητικό σπρέι), και ο ασθενής φεύγει από το ιατρείο με τα ούλα ήδη σχεδόν επουλωμένα. Σε περίπου 2-3 ημέρες θα έχει όμορφα, υγιή ούλα.

-Το ούλο στον φρονιμίτη μου έχει πρηστεί και πονάω πολύ. Δεν μπορώ ούτε να κλείσω το στόμα. Ο οδοντίατρος μου πρότεινε να τον βγάλουμε για να ησυχάσω για πάντα. Μπορούμε να το αποφύγουμε;

Αυτό είναι πραγματικά ένα πρόβλημα που εμφανίζουν συχνά οι φρονιμίτες. Η πάθηση λέγεται περιστεφανίτιδα, Το ούλο πρήζεται και δημιουργεί μια επώδυνη καλύπτρα που σκεπάζει μεγάλο μέρος του δοντιού. Το κόψιμο της καλύπτρας ανακουφίζει προσωρινά, συνήθως όμως η πάθηση υποτροπιάζει και μάλιστα συχνά, είτε η εκτομή γίνει με το συνηθισμένο νυστέρι, είτε ακόμα και με ηλεκτροτόμο. Γι’ αυτό μέχρι πριν μερικά χρόνια, πραγματικά η μόνη μόνιμη λύση σε αυτές τις περιπτώσεις, ήταν η εξαγωγή του δοντιού. Όχι όμως πια! Σήμερα, μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε οποιοδήποτε από τα παραπάνω Laser σκληρών ή μαλακών ιστών για να αφαιρέσουμε την καλύπτρα. Η διαφορά από τις προηγούμενες μεθόδους εκτομής είναι όχι μόνο ότι ο πόνος φεύγει πιο γρήγορα, αλλά χάρη στην εξαιρετική αναπλαστική και βιο-διεγερτική δράση των Laser, η πάθηση θα αργήσει πολύ περισσότερο να υποτροπιάσει και με την κατάλληλη προληπτική στοματική υγιεινή από τον ασθενή, είναι δυνατόν και να μην υποτροπιάσει ξανά.

-Έχω ένα τραυματικό ίνωμα και πρέπει να το αφαιρέσω. Μπορούμε να το κάνουμε με το Laser; Θα πονέσω; Θα αφήσει ουλή;

Πάρα πολύ εύκολα, και μάλιστα και εδώ η αναισθησία δεν είναι απαραίτητη. Γενικά μπορούμε να κάνουμε ένα σωρό μικροεπεμβάσεις στα μαλακά μόρια, όπως χαλινεκτομή, μια επέμβαση που χρειάζεται πολύ συχνά για ορθοδοντικούς λόγους και άλλες, χωρίς αναισθησία, ή απλά με λίγο επιφανειακό αναισθητικό σπρέι. Και εδώ μπορούμε να χρησιμοποιήσουμε οποιονδήποτε από τους παραπάνω τύπους Laser, με πολύ γρήγορη επούλωση, χωρίς ράμματα και χωρίς να αφήσουν ουλή.

-Ο οδοντίατρος μου, μου είπε ότι στην ακτινογραφία βρήκε μια κύστη κάτω από το δόντι μου. Μου πρότεινε να κάνουμε χειρουργική επέμβαση και ακρορριζεκτομή ή εξαγωγή του δοντιού. Μπορούμε να το αποφύγουμε με τα Laser;

Παλιά οι κύστεις αντιμετωπίζονταν με εξαγωγή του υπαίτιου δοντιού. Εδώ και αρκετά χρόνια, συνήθως το δόντι κρατιέται, αλλά πρέπει να γίνει απονεύρωση, χειρουργική αφαίρεση της κύστης και ακρορριζεκτομή του δοντιού. Αυτό όμως σημαίνει ταυτόχρονα και μια αναπηρία του δοντιού, γιατί με την ακρορριζεκτομή κόβουμε ένα κομμάτι της ρίζας του, και δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι η ρίζα είναι αυτή που στηρίζει το δόντι και εξασφαλίζει την παραμονή του στο στόμα. Λοιπόν, τα νέα από τον κόσμο των Laser, είναι πολύ ευχάριστα. Το 1996 έγινε μια μεγάλη και μακροχρόνια κλινική έρευνα στο AALZ του Πανεπιστημίου του Άαχεν Γερμανίας (ενός από τα 3 καλύτερα Πανεπιστήμια της Ευρώπης και από τα 7-8 καλύτερα του κόσμου στον τομέα των οδοντιατρικών Laser), με τη χρήση του Nd: YAG laser, που αφορούσε αποκλειστικά απονευρώσεις δοντιών που θεωρούνταν καταδικασμένα για ακρορριζεκτομή, ή ακόμα και για εξαγωγή. Ανάμεσα σε αυτά τα δόντια υπήρχαν και πολλά με κύστεις. Τα αποτελέσματα της έρευνας έδειξαν το εντυπωσιακό ποσοστό επιτυχίας 84%. Στην περίπτωση των κύστεων, αποδείχτηκε ότι το Laser ήταν ικανό, στην αρχή να διασπάσει το τοίχωμα της κύστης, και στη συνέχεια να προάγει το μηχανισμό φαγοκύτωσης του οργανισμού να απορροφήσει τα υπολείμματα της και να θεραπεύσει τη βλάβη.

-Αφού το δόντι μου χρειάζεται οπωσδήποτε ακρορριζεκτομή, μήπως μπορούμε να την κάνουμε με το Laser; Θα πονάω μετά; Θα έχω πρήξιμο;

Φυσικά, η επέμβαση μπορεί να γίνει με ένα Laser σκληρών ιστών και μάλιστα αυτό θα εξασφαλίσει και ένα αποστειρωμένο χειρουργικό πεδίο. Εδώ βέβαια θα χρειαστεί αναισθησία. Μετά όμως την επέμβαση, ο μετεγχειρητικός πόνος και το πρήξιμο θα είναι πολύ μικρότερα από ότι με τις κλασσικές μεθόδους και θα περάσουν πολύ πιο γρήγορα.

-Μπορούμε να βάλουμε εμφυτεύματα με Laser;

Ναι, σήμερα η τοποθέτηση εμφυτευμάτων μπορεί να γίνει εξ ολοκλήρου με ένα Laser σκληρών ιστών. Και φυσικά και εδώ ισχύουν τα πλεονεκτήματα που ανέφερα μόλις παραπάνω. Και επειδή το εμφύτευμα δεν παύει να είναι ένα ξένο προς τον οργανισμό σώμα, και υπάρχει πάντοτε ο κίνδυνος απόρριψης του, η χρήση του Laser με την αναπλαστική ώθηση που δίνει στην περιοχή, βελτιώνει ακόμα περισσότερο την πρόγνωση.

-Έχω πρόσφατα πάθει έμφραγμα. Είναι ασφαλές να κάνω οδοντιατρική θεραπεία με Laser; Θα χρειαστεί να πάρω αντιβίωση;

Τουναντίον! Όχι μόνο τα Laser είναι η πιο ασφαλής μέθοδος οδοντιατρικής πράξης για όσους έχουν καρδιολογικά προβλήματα, αλλά επειδή όπως είπαμε αποστειρώνουν την περιοχή, δεν υπάρχει κίνδυνος μικροβιαιμίας και γι’ αυτό στις περισσότερες περιπτώσεις, η προληπτική χρήση αντιβίωσης είναι περιττή. Και φυσικά αφού στις περισσότερες εφαρμογές τους είναι ανώδυνα, αποφεύγουμε και την αναισθησία, κάτι που προσέχουμε ιδιαίτερα στον καρδιολογικό ασθενή. Η μοναδική αντένδειξη για τη χρήση Laser είναι σε ασθενείς με βηματοδότες, γιατί δεν θέλουμε οι συχνότητες του Laser να παρεμβληθούν στη λειτουργία του βηματοδότη, δηλαδή αυτός ο ασθενής αποφεύγει τα Laser όπως αποφεύγει και τα κινητά τηλέφωνα.

-Η γυναίκα μου είναι έγκυος. Ο γυναικολόγος της σύστησε να αποφύγει τις οδοντιατρικές πράξεις, την αναισθησία και τη λήψη φαρμάκων. Μπορεί να φτιάξει το δόντι που της πονάει και τα ούλα της που ματώνουν με τα Laser;

Φυσικά. Και εδώ ισχύουν τα ίδια που είπαμε και για τον καρδιολογικό ασθενή. Η χρήση των Laser είναι ο πιο ασφαλής τρόπος οδοντιατρικής φροντίδας, ακίνδυνος τόσο για την ίδια, όσο και για το έμβρυο.

-Είναι κατάλληλα για παιδιά τα Laser;

Και πάλι η απάντηση είναι ναι. Τα παιδιά μάλιστα επειδή με τη φαντασία τους μεγαλοποιούν όσα τρομακτικά πράγματα έχουν ακούσει από τους γονείς τους για τον “τρομερό οδοντίατρο” με τον “φοβερό τροχό”, ενθουσιάζονται ακόμα περισσότερο από τη χρήση των Laser.

-Μπορεί οποιοσδήποτε οδοντίατρος να μου κάνει θεραπεία με Laser; Τι προβλέπει η νομοθεσία; Πρέπει να έχει κάνει ειδική εκπαίδευση;

Αν και τα Laser είναι συνήθως αρκετά εύχρηστες συσκευές και θεωρητικά οποιοσδήποτε οδοντίατρος που “πιάνουν” τα χέρια του μπορεί να τα χρησιμοποιήσει μετά από μια σύντομη επίδειξη, η νομοθεσία της Ευρωπαϊκής Ένωσης και φυσικά και της Ελλάδας, προβλέπει ότι για να μπορεί κάποιος να χρησιμοποιεί κάποιο ιατρικό ή οδοντιατρικό Laser, πρέπει να έχει περάσει τουλάχιστον μια στοιχειώδη εκπαίδευση και να διαθέτει ένα πιστοποιητικό “Laser Safety Officer”. Δυστυχώς στα Ελληνικά Πανεπιστήμια (αλλά και σε πολλές άλλες χώρες της Ευρώπης), αυτή η εκπαίδευση δεν υπάρχει ακόμη. Συγκεκριμένα υπάρχουν μόνο 3 Πανεπιστήμια σε ολόκληρη την Ευρώπη που με μακροχρόνιες σπουδές παρέχουν τον ανώτατο αναγνωρισμένο τίτλο που υπάρχει σήμερα “Master of Science in Lasers in Dentistry” (ένα από αυτά είναι και το Πανεπιστήμιο του Άαχεν που αναφέρθηκε παραπάνω) , και άλλο ένα που παρέχει έναν ανώτερο τίτλο “Master”. Υπάρχουν επίσης και σύντομα “Workshops” 4-5 ημερών από τα ίδια Πανεπιστήμια, που προσφέρουν ένα πιστοποιητικό γνώσης ασφαλούς χρήσης των Laser, δηλαδή το πιστοποιητικό που απαιτεί η νομοθεσία.

-Είναι ακριβές οι θεραπείες με Laser;

Τα Laser είναι πολύ ευαίσθητα μηχανήματα πολύ υψηλής τεχνογνωσίας και τεχνολογίας. Αυτό δυστυχώς μεταφράζεται σε πολύ υψηλό κόστος αγοράς, καθώς επίσης και σε πολύ υψηλό κόστος φθοράς και συντήρησης. Έτσι, ο κάθε παλμός ενός Laser, έχει αρκετά υψηλό κοστολόγιο. Αυτό σημαίνει ότι οι θεραπείες με Laser έχουν συνήθως λίγο πιο υψηλή τιμή από τις συμβατικές. Παρόλα αυτά, παραμένουν απόλυτα προσιτές στο σημερινό εισόδημα του μέσου Έλληνα, και σε κάθε περίπτωση πολύ χαμηλές σε σχέση με το πολύ υψηλό επίπεδο θεραπείας που προσφέρουν. Θα ήθελα να τελειώσω με κάτι λιγότερο επιστημονικό, αλλά πολύ σημαντικό για εμένα. Κάτι που έχει σχέση με τον τρόπο που μας ανάθρεψαν οι γονείς μας και που μερικοί από εμάς ίσως ξεχνάνε καμιά φορά. Την προσωπική μου άποψη:

“Όλοι οι ασθενείς δικαιούνται το υψηλότερο επίπεδο υπηρεσιών υγείας που μπορώ να τους προσφέρω. Δεν μπορώ να διαχωρίζω τους ασθενείς μου σε φτωχούς που θα πονέσουν επειδή δεν μπορούν να πληρώσουν τις πιο ακριβές υπηρεσίες, και σε πλούσιους που επειδή έχουν περισσότερα χρήματα δεν θα πονέσουν. Όλοι τους έχουν τα ίδια δικαιώματα!”

Σας ευχαριστώ για την υπομονή σας. Ελπίζω να βοήθησα να ξεκαθαρίσουν κάποιες από τις απορίες σας.

Στράτος Τζάννου

 

Custom Weight: 
3